Vụ án đầu độc NDMA: Khi Thiên Tài Y Khoa Dùng "Án Tử" Làm Trò Đùa Ngày Cá Tháng Tư

Tháng 4/2013, tại phòng chăm sóc đặc biệt (ICU) của một bệnh viện danh tiếng ở Thượng Hải, một nam sinh viên y khoa 28 tuổi đang quằn quại giành giật sự sống. Cơ thể anh suy kiệt nhanh chóng dị thường, m.á.u mũi chạy không ngừng, ý thức mờ dần rồi chìm vào hôn mê sâu. Hàng loạt chuyên gia y tế hàng đầu được huy động, nhưng tất cả đều bó tay, bối rối không thể tìm ra nguyên nhân thực sự.

Bên cạnh giường bệnh, luôn có một người bạn thường trực. Người bạn cùng phòng ấy cũng là người bác sĩ trực tiếp cầm đầu dò siêu âm khám cho nam sinh. Người đó chứng kiến tất cả: sự đau đớn, sự suy sụp và cả khoảnh khắc sinh mạng nam sinh dần lim tắt.

Cho đến khi bệnh nhân trút hơi thở cuối cùng, người đứng gần nam sinh nhất… cũng là người tạo ra tất cả bi kịch này.

Tất cả bắt đầu từ một thứ tưởng chừng vô hại: một “trò đùa” và lòng đố kỵ âm thầm.

GIỌT NƯỚC TRÀN LY TỪ NHIỀU VẾT NỨT NHỎ

Câu chuyện bắt đầu từ căn phòng ký túc xá số 421 của trường Đại học Phúc Đán. Tại đây, có hai chàng trai trẻ cùng mang trên vai kỳ vọng thoát nghèo của cả gia đinh, cùng sở hữu bảng thành tích học tập xuất chúng khiến bao người ngưỡng mộ. Hoàng Dương và Sâm Hạo, dù có chung xuất phát điểm nghèo khó, nhưng khi sống chung dưới một mái nhà, hai con người này lại không mấy hợp ý nhau, tạo ra một khoảng cách không thể lấp đầy. Mối quan hệ của họ không bắt đầu từ những xung đột lớn lao, mà nảy mầm từ những điều nhỏ nhặt nhất của cuộc sống sinh viên.

Điểm nổ đầu tiên chính là "vụ xích mích về bình nước lọc”.

Cuối năm 2012, đầu năm 2013, hai người xảy ra cãi vã về việc chia tiền mua nước lọc cho máy nước nóng lạnh trong phòng. Hạo với bản tính tiết kiệm đến mức chi ly, cho rằng mình ít khi uống nước này nên không muốn chia đều tiền nước với Dương. Trong khi Dương nghĩ rằng đã ở chung thì nên là chia đôi. Kết quả là Hạo tự đi mua nước riêng cho mình, một hành động không khác gì lời tuyên bố chấm dứt sự hòa hợp. Hai người bắt đầu chiến tranh lạnh, thậm chí Hạo đã xóa kết bạn với Dương trên mạng xã hội dù hàng ngày vẫn chạm mặt nhau trong ký túc xá.

Dương lại có thói quen hay mang sự nghèo khó của Hạo ra làm trò đùa, thậm chí thỉnh thoảng gọi Hạo là “kẻ thất bại”, khiến sự ganh ghét trong Hạo dần tích tụ thành o.á.n h.ậ.n. Giọt nước thật sự làm tràn ly xảy ra vào tháng 3/2013. Khi các bạn cùng nhóm bàn về kế hoạch du lịch tốt nghiệp, Dương đã vô tình chen ngang với một câu nói bông đùa nhưng đầy sát thương: "Làm sao cậu ta có tiền đi du lịch tốt nghiệp được? Cậu rủ tôi đi còn hơn đấy". Với Dương, đó có thể chỉ là một câu nói đùa bâng quơ, nhưng với Hạo, đó là một sự n.h.ụ.c m.ạ nhân phẩm cay đắng. Nó chạm đúng vào nỗi đau tự ti sâu thẳm nhất mà Hạo luôn cố che giấu bấy lâu nay: sự nghèo hèn. Tuy nhiên, cơn giận ấy không bùng phát ra luôn bằng lời cãi vã, mà nó lặng lẽ hằn sâu vào tâm trí Hạo, nuôi nấng một mầm t.h.ù h.ậ.n lạnh lẽo.

Tối ngày 29/3, khi nghe Dương hào hứng khoe về kế hoạch sẽ chơi khăm mọi người nhân ngày Cá tháng Tư sắp tới, Hạo cảm thấy ngột ngạt và chán ghét tột độ. Một ý nghĩ lóe lên trong đầu anh ta: Nếu cậu đã muốn chơi khăm, đùa cợt, tôi cũng sẽ cho cậu nếm trải mùi vị bì đùa cợt cay đắng như thế nào. Hạt giống của tội ác chính thức nảy mầm.

KHI TRI THỨC LẠI TRỞ THÀNH VŨ KHÍ HẠI NGƯỜI

Ý định bốc đồng nhanh chóng biến thành một kế hoạch tàn độc. Ngày 31/3/2013, Hạo đến phòng thí nghiệm hóa sinh của trường. Lợi dụng quyền tiếp cập của một tình nguyện viên và nghiên cứu sinh, Hạo lén lấy khoảng 50oz N-Nitrosodimethylamine (NDMA) – một loại hóa chất lỏng màu vàng nhạt, cực độc, có khả năng phá hủy gan, thận và gây suy đa tạng.

Là một nghiên cứu sinh xuất sắc, Lâm Sâm Hạo hiểu rõ hơn ai hết về độc tính của các loại hóa chất. Hơn nữa, hắn từng thực hiện các thí nghiệm trên chuột và viết luận văn về loại chất này.

Chỉ cần 3oz là đủ để g.i.e.t c.h.e.t một người nặng 90 lbs. Hắn giấu lọ hóa chất trong một chiếc túi màu vàng, nói dối bảo vệ đó là thuốc chữa bệnh, rồi mang về ký túc xá. Đợi lúc không có ai, Hạo lén pha chất độc này vào bình nước lọc mà Dương thường uống. Đây không phải là hành động bộc phát, mà là một sự tính toán chính xác và tàn nhẫn, dựa trên chính kiến thức mà hắn đã được đào tạo để cứu người.

Sáng ngày 1/4, đúng ngày Cá tháng Tư, Hoàng Dương thức dậy và uống một ngụm nước lớn từ bình như thói quen mọi ngày. Ngay lập tức, anh cảm thấy một mùi vị ghê lạ và nhổ ra, nhưng một phần thì đã nuốt trôi. Dương chạy vội vào nhà vệ sinh nôn mửa, rồi dặn các bạn cùng phòng đừng uống vì nước "có lẽ đã hỏng". Hạo lúc đó đang nằm trên giường, mở mắt quan sát tất cả nhưng chọn cách im lặng thờ ơ.

Chỉ vài giờ sau, Dương bắt đầu nôn mửa dữ dội, da mặt vàng vọt, đau đớn quằn quại, tiêu chảy và sốt cao. Anh được đưa đến bệnh viện nơi Hạo đang thực tập. Sau đó, chính Lâm Sâm Hạo là người tự tay siêu âm dạ dày và gan cho Dương. Cầm máy siêu âm trên tay, đối diện với người bạn đang đau đớn vì chất đ.ộ.c do chính mình bỏ vào, Hạo vẫn điềm nhiên nói dối: "Gan không có vấn đề gì, có lẽ chỉ là rối loạn tiêu hóa". Bố của Dương tất tả từ quê lên Thượng Hải chăm con. Hạo vẫn đóng vai một người bạn tốt, đón tiếp bố Dương nhiệt tình, mua hoa quả vào tận phòng ICU thăm bạn. Đứng nhìn Dương vật vã hấp hối, nhìn các bác sĩ hàng đầu Thượng Hải bối rối vì không tìm ra nguyên nhân gây bệnh để cứu chữa, Hạo vẫn cắn răng tuyệt nhiên không hé răng nói ra tên chất độc NDMA. Hắn biết rõ chỉ cần mình nói ra tên chất độc, Dương có thể đã có cơ hội được cứu sống, nhưng nỗi sợ hãi mất đi tương lai xán lạn – khi hắn vừa ký được hợp đồng với một bệnh viện lớn – đã khiến hắn lựa chọn sự im lặng tuyệt đối. Đến chiều ngày 16/4/2013, Hoàng Dương t.u v.o.n.g vì suy gan cấp tính ở tuổi 28.

HAI THẾ GIỚI TRONG MỘT CĂN PHÒNG

Để hiểu tại sao bi kịch này xảy ra, chúng ta phải nhìn vào chân dung của hai nhân vật chính – hai thái cực hoàn toàn đối lập dù cùng chung một xuất phát điểm. Hoàng Dương (sinh năm 1985) và Lâm Sâm Hạo (sinh năm 1986) đều là những tinh hoa của xã hội khi trúng tuyển hệ nghiên cứu sinh (thạc sĩ) tại Đại học Phục Đán – một trong những ngôi trường danh giá bậc nhất Trung Quốc.

Hoàng Dương (1985) xuất thân từ một gia đình trung lưu nghèo ở tỉnh Tứ Xuyên. Anh là con trai mang niềm tự hào nhất của gia đình. Dù phải vay mượn và làm thêm khắp nơi để trang trải học phí, Dương chưa bao giờ để cái nghèo làm thui chột tinh thần lạc quan của mình. Dương có vẻ ngoài ấm áp, hướng ngoại, giỏi giang và lúc nào cũng rạng rỡ. Chính vì thế, anh dễ là trung tâm của những cuộc trò chuyện, thích kể chuyện cười và tổ chức tụ tập bạn bè. Tuy nhiên, sự hướng ngoại và bộc trực của Dương đôi khi lại biến thành sự vô tư, thiếu đi sự tinh tế trong giao tiếp.

Trái ngược với Dương, Lâm Sâm Hạo lại có đôi phần kín kẽ hơn. Hạo sinh ra trong một gia đình nông thôn cực kỳ nghèo khó có tới 5 anh chị em ở Sán Đầu, tỉnh Quảng Đông. Bố làm nông, mẹ nhặt ve chai, bữa cơm hàng ngày chỉ có rau dại. Bi kịch gia đình xảy ra năm Hạo 12 tuổi khi người anh cả qua đời vì sốt xuất h.u.y.ế.t chỉ do nhà không có tiền đưa lên bệnh viện tuyến trên. Nỗi ám ảnh phải đứng nhìn anh trai ra đi đã gieo vào lòng Hạo một lời thề: Phải học y để cứu gia đình, không để ai phải chịu cảnh cơ cực như vậy nữa.

Mang theo kỳ vọng trên vai, Hạo học điên cuồng trở thành một thiên tài thực thụ. Anh ấy luôn đứng đầu các kỳ thi, giành học bổng toàn phần và được tuyển thẳng lên hệ nghiên cứu sinh tại Phục Đán. Sự nghèo khó đã đẽo gọt nên một người sinh viên cực kỳ nhạy cảm nhưng lại mang một lòng tự trọng cao ngút. Bề ngoài Hạo là một người hiền lành, trung thực, hay giúp đỡ bạn bè, nhưng sâu thẳm lại là một người hướng nội, sống khép kín. Nếu Dương chọn cách đối mặt với sự thiếu thốn bằng nụ cười, thì Hạo lại chọn cách xây dựng một bức tường thành kiên cố bằng lòng tự trọng cực đoan và sự cô độc.

Sống chung dưới một mái nhà, sự vô tư của Hoàng Dương đã va chạm mạnh mẽ với sự nhạy cảm, hay để bụng của Lâm Sâm Hạo và dẫn đến sự việc đau lòng.

PHÂN TÍCH TÂM LÝ

Sự việc có lẽ đã chìm vào bí ẩn nếu như một người bạn học không đột nhiên nhớ ra Lâm Sâm Hạo từng viết luận văn về chất độc NDMA mang tính tàn phá gan. Cảnh sát lập tức vào cuộc, xét nghiệm bình nước, khám xét lịch sử vào phòng thí nghiệm và bắt giữ Hạo.

Tại cơ quan điều tra và cả trước tòa, Hạo liên tục chối tội cố ý g.i.e.t người. Hắn ngụy biện rằng vì NDMA đã được pha loãng, hắn tưởng Dương sẽ không c.h.e.t, ban đầu chỉ là "một trò đùa ngày Cá tháng Tư" để làm Dương đau đớn, "dạy cho một bài học". Tuy nhiên chúng ta cũng lật tẩy những góc tối vặn vẹo trong tâm lý của gã mang danh thiên tài này.

Sự nghèo khó kéo dài từ nhỏ khiến Lâm Sâm Hạo hình thành một lớp tự ti rất sâu, và để chống lại nó, hắn bám víu tuyệt đối vào thành tích học tập như một cách bảo vệ danh dự bản thân. Vì vậy, bất kỳ lời nói nào chạm đến tài chính hay vị thế đều bị hắn diễn giải như một sự xúc phạm. Đây là sự phức cảm tự ti kết hợp với lòng tự tôn méo mó.

Là người nghiên cứu về NDMA, Hạo tin rằng mình hiểu rõ độc tính và có thể kiểm soát hậu quả. Hắn không nghĩ mọi chuyện sẽ đi xa đến mức c.h.e.t người – hoặc có thể đã tự thuyết phục bản thân như vậy. Đây là sự ảo tưởng kiểm soát khi Hạo quá tự tin về mình.

Hơn tất cả, điều đáng sợ nhất lại chính là sự hèn nhát về mặt đạo đức. Ngay cả khi ban đầu có thể chỉ là một trò đùa thì trong suốt 15 ngày, Hạo có vô số cơ hội để nói ra sự thật. Việc Hạo im lặng cho thấy hắn đã đặt tương lai của mình lên trên sinh mạng người khác. Nỗi sợ bị hủy hoại con đường sự nghiệp, bị mất tất cả những gì đã cố gắng đạt được, đã khiến hắn lựa chọn che giấu sự thật đến cùng. Chính Hạo cũng thừa nhận điều đó trong bức thư xin lỗi gia đình Dương sau này: “Cháu hoàn toàn là kẻ nhút nhát... cháu lừa dối bản thân và lừa dối người khác, cháu không dám chịu trách nhiệm” - một sự hèn nhát đủ lớn để g.i.e.t c.h.e.t lương tâm cuối cùng còn sót lại.

177 CHỮ KÝ XIN GIẢM ÁN

Cha của Hoàng Dương, người đàn ông gầy gò đã đặt hết hy vọng vào đứa con trai độc nhất, đã gào thét trong đau đớn khi thấy kẻ g.i.e.t con mình vẫn điềm nhiên ngụy biện. Gia đình nạn nhân kiên quyết từ chối mọi khoản bồi thường, họ chỉ cần một công lý duy nhất: mạng đền mạng.

Tháng 2/2014, tòa bác bỏ hoàn toàn luận điệu “trò đùa Cá tháng Tư” của Hạo, bởi với kiến thức của một chuyên gia y khoa, hắn thừa biết hậu quả của NDMA. Tòa tuyên bản án t.u h.i.n.h.

Tuy nhiên, một tình tiết gây tranh cãi dữ dội đã xảy ra khi 177 sinh viên và giảng viên Đại học Phục Đán cùng ký vào một lá đơn xin tòa giảm án cho Hạo. Lý giải cho sự bênh vực này, một người tự xưng là bạn gái của Hạo từng chia sẻ trên các diễn đàn rằng Hạo vốn là một người "tốt bụng, lạc quan và được các sinh viên khác quý mến", và đây cũng là lý do chính khiến hàng trăm sinh viên Phục Đán đồng lòng làm đơn xin tha mạng cho anh ta. Họ cho rằng Hạo là một tài năng hiếm có, nên để hắn sống để dùng kiến thức y khoa chuộc lỗi.

Lá đơn này ngay lập tức vấp phải làn sóng chỉ trích gay gắt từ dư luận Trung Quốc. Người ta đặt câu hỏi: "Nếu tri thức y khoa được dùng để cứu người, thì một kẻ dùng nó để g.i.e.t bạn mình một cách tinh vi và lạnh lùng như vậy, liệu có xứng đáng được dùng tri thức đó để chuộc tội?". Nhiều người kịch liệt phản đối việc xin khoan hồng cho kẻ g.i.e.t người thủ đoạn, thậm chí buông những lời chỉ trích và đ.e d.ọ.a ác ý nhắm vào các sinh viên đã ký tên.

Cuối cùng, bất chấp nỗ lực xin giảm án từ 177 sinh viên và giáo viên của trường, Tòa án đã bác bỏ lá đơn và giữ nguyên y án t.u h.i.n.h đối với Lâm Sâm Hạo vào ngày 8/1/2015.

Kỳ án Đại học Phục Đán khép lại, chôn vùi hai thanh xuân ưu tú rực rỡ và tàn phá hai gia đình nghèo khó vừa mới nhìn thấy chút ánh sáng đổi đời. Bi kịch này để lại quá nhiều bài học nhân sinh xót xa. Nó là minh chứng đáng sợ nhất cho việc: Tri thức và giáo dục có thể đào tạo ra một thiên tài, nhưng nếu thiếu đi lòng trắc ẩn, sự bao dung và đạo đức làm người, thiên tài ấy hoàn toàn có thể biến thành một á.c quỷ tàn nhẫn. Vụ án cũng là lời cảnh tỉnh sâu sắc về cách chúng ta đối xử với nhau trong giao tiếp hàng ngày. Bởi lẽ, những rào cản trong giao tiếp và thiếu tôn trọng sự khác biệt rất dễ tích tụ thành những hiểu lầm, thù hằn và sẽ dẫn đến những hậu quả đau lòng.

Sau cùng, ngày Cá tháng Tư vốn là dịp để mang lại tiếng cười và gắn kết mọi người. Tuy nhiên, bất kỳ trò đùa nào cũng phải có giới hạn và không bao giờ được phép vượt qua ranh giới của đạo đức hay an toàn tính mạng con người.

Hãy nhớ rằng: Một trò đùa chỉ thực sự trọn vẹn khi tất cả cùng cười.

TH